{"id":11102,"date":"2026-08-24T08:00:56","date_gmt":"2026-08-24T06:00:56","guid":{"rendered":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/?p=11102"},"modified":"2026-08-24T08:23:23","modified_gmt":"2026-08-24T06:23:23","slug":"24-sierpnia-1942-r-w-wiezieniu-w-dreznie-niemcy-scieli-na-gilotynie-pieciu-mlodych-wychowankow-salezjanskiego-oratorium-w-poznaniu-znanych-jako-poznanska-piatka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/2026\/08\/24\/24-sierpnia-1942-r-w-wiezieniu-w-dreznie-niemcy-scieli-na-gilotynie-pieciu-mlodych-wychowankow-salezjanskiego-oratorium-w-poznaniu-znanych-jako-poznanska-piatka\/","title":{"rendered":"24 sierpnia 1942 r, w wi\u0119zieniu w Dre\u017anie Niemcy \u015bci\u0119li na gilotynie pi\u0119ciu m\u0142odych wychowank\u00f3w salezja\u0144skiego oratorium w Poznaniu, znanych jako Pozna\u0144ska Pi\u0105tka"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

24 sierpnia 1942 r. w Dre\u017anie wykonano wyrok \u015bmierci na pi\u0119ciu m\u0142odych Polakach zwi\u0105zanych z salezja\u0144skim oratorium przy ul. Wronieckiej w Poznaniu. Czes\u0142aw J\u00f3\u017awiak, Edward Ka\u017amierski, Franciszek K\u0119sy, Edward Klinik i Jarogniew Wojciechowski, znani p\u00f3\u017aniej jako \u201ePozna\u0144ska Pi\u0105tka\u201d<\/strong>, zostali zgilotynowani przez niemieckie w\u0142adze okupacyjne za dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjn\u0105.<\/p>

Po wybuchu II wojny \u015bwiatowej Wielkopolska znalaz\u0142a si\u0119 pod szczeg\u00f3lnie brutaln\u0105 niemieck\u0105 okupacj\u0105. Pozna\u0144 zosta\u0142 w\u0142\u0105czony do utworzonego przez Niemc\u00f3w Kraju Warty, gdzie prowadzono polityk\u0119 germanizacji, represji i wyniszczenia polskich elit. Mimo terroru rozwija\u0142a si\u0119 dzia\u0142alno\u015b\u0107 polskich organizacji konspiracyjnych. Jedn\u0105 z nich by\u0142a Narodowa Organizacja Bojowa (NOB)<\/strong>.<\/p>

W 1940 r. do dzia\u0142alno\u015bci konspiracyjnej zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 Czes\u0142aw J\u00f3\u017awiak, kt\u00f3ry przyj\u0105\u0142 pseudonimy \u201ePiotr\u201d i \u201eOrwid\u201d. Nast\u0119pnie wci\u0105gn\u0105\u0142 do konspiracji swoich przyjaci\u00f3\u0142 z oratorium: Franciszka K\u0119sego (\u201eS\u0119p\u201d), Jarogniewa Wojciechowskiego (\u201eRyszard\u201d), Edwarda Klinika (\u201eZiuk\u201d) oraz Edwarda Ka\u017amierskiego (\u201eOrkan\u201d). Ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 obejmowa\u0142a przede wszystkim kolporta\u017c podziemnego pisma \u201ePolska Narodowa\u201d<\/strong>, rozpoznawanie obiekt\u00f3w zajmowanych przez niemieckie wojsko w Poznaniu oraz zbieranie informacji dotycz\u0105cych os\u00f3b ubiegaj\u0105cych si\u0119 o wpis na niemieck\u0105 list\u0119 narodowo\u015bciow\u0105.<\/p>

21 wrze\u015bnia 1940 r. aresztowano Edwarda Klinika, a dwa dni p\u00f3\u017aniej Niemcy zatrzymali pozosta\u0142ych cz\u0142onk\u00f3w grupy.<\/strong> Trafili do siedziby pozna\u0144skiego gestapo w Domu \u017bo\u0142nierza. Podczas \u015bledztwa byli poddawani brutalnym przes\u0142uchaniom. Szczeg\u00f3lnie ci\u0119\u017cko traktowano Czes\u0142awa J\u00f3\u017awiaka, kt\u00f3rego Niemcy uznawali za przyw\u00f3dc\u0119 grupy.<\/p>

Po zako\u0144czeniu intensywnego \u015bledztwa rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 ich wielomiesi\u0119czna droga przez kolejne wi\u0119zienia. Najpierw trafili do Wronek, nast\u0119pnie w kwietniu 1941 r. zostali przewiezieni do wi\u0119zienia w Berlinie-Neuk\u00f6lln, a p\u00f3\u017aniej do Zwickau. W tamtejszym wi\u0119zieniu na zamku Osterstein oczekiwali na proces.<\/p>

31 lipca 1942 r. Wy\u017cszy S\u0105d Krajowy w Poznaniu, dzia\u0142aj\u0105cy na sesji wyjazdowej w Zwickau, wyda\u0142 wyrok w sprawie \u201ePozna\u0144skiej Pi\u0105tki\u201d oraz dw\u00f3ch innych dzia\u0142aczy NOB.<\/strong> Wszyscy oskar\u017ceni zostali skazani na \u015bmier\u0107 pod zarzutem przygotowywania \u201ezdrady stanu\u201d. W czasie rozprawy m\u0142odzi Polacy zakwestionowali cz\u0119\u015b\u0107 ustale\u0144 niemieckiego \u015bledztwa, wskazuj\u0105c, \u017ce ich zeznania zosta\u0142y wymuszone przez funkcjonariuszy podczas przes\u0142ucha\u0144.<\/p>

Wyrok zosta\u0142 odczytany oskar\u017conym 3 sierpnia 1942 r. Niemieckie w\u0142adze nie zdecydowa\u0142y si\u0119 na skorzystanie z prawa \u0142aski. 18 sierpnia skazanych przewieziono do Drezna<\/strong>, gdzie w gmachu S\u0105du Krajowego przy M\u00fcnchener Platz oczekiwali na wykonanie wyroku. Egzekucj\u0119 wyznaczono na 24 sierpnia.<\/p>

Egzekucja rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 od Czes\u0142awa J\u00f3\u017awiaka. Nast\u0119pnie gin\u0119li pozostali skazani. Jako ostatni zosta\u0142 zgilotynowany najm\u0142odszy z ca\u0142ej grupy \u2013 Jarogniew Wojciechowski.<\/strong> Cia\u0142a zamordowanych pochowano 29 sierpnia 1942 r. poza murami katolickiego cmentarza w Dresden-Plauen.<\/p>

Historia pi\u0119ciu m\u0142odych poznaniak\u00f3w nie zako\u0144czy\u0142a si\u0119 jednak wraz z ich \u015bmierci\u0105. 13 czerwca 1999 r. Jan Pawe\u0142 II beatyfikowa\u0142 ich w Warszawie w gronie 108 polskich m\u0119czennik\u00f3w II wojny \u015bwiatowej.<\/strong> W ten spos\u00f3b Czes\u0142aw J\u00f3\u017awiak, Edward Ka\u017amierski, Franciszek K\u0119sy, Edward Klinik i Jarogniew Wojciechowski zostali oficjalnie uznani za b\u0142ogos\u0142awionych Ko\u015bcio\u0142a katolickiego.<\/p>

\u201ePozna\u0144ska Pi\u0105tka\u201d sta\u0142a si\u0119 symbolem m\u0142odego pokolenia Polak\u00f3w, kt\u00f3re w warunkach niemieckiej okupacji anga\u017cowa\u0142o si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjn\u0105 i ponios\u0142o za ni\u0105 najwy\u017csz\u0105 cen\u0119.<\/strong> Ich los pokazuje r\u00f3wnie\u017c, jak silne znaczenie w ich \u017cyciu mia\u0142o wychowanie otrzymane w salezja\u0144skim oratorium \u2013 zar\u00f3wno w wymiarze spo\u0142ecznym, patriotycznym, jak i religijnym.<\/p>

\u0179r\u00f3d\u0142o: ipn.gov.pl<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Obraz przedstawiaj\u0105cy Pozna\u0144sk\u0105 Pi\u0105tk\u0119 w Sanktuarium Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny Gwiazdy Nowej Ewangelizacji i \u015awi\u0119tego Jana Paw\u0142a II w Toruniu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201ePozna\u0144ska Pi\u0105tka\u201d sta\u0142a si\u0119 symbolem m\u0142odego pokolenia Polak\u00f3w, kt\u00f3re w warunkach niemieckiej okupacji anga\u017cowa\u0142o si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjn\u0105 i ponios\u0142o za ni\u0105 najwy\u017csz\u0105 cen\u0119. Ich los pokazuje r\u00f3wnie\u017c, jak silne znaczenie w ich \u017cyciu mia\u0142o wychowanie otrzymane w salezja\u0144skim oratorium \u2013 zar\u00f3wno w wymiarze spo\u0142ecznym, patriotycznym, jak i religijnym.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":11104,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[32],"tags":[],"class_list":["post-11102","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-edukacja"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11102","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11102"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11102\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11107,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11102\/revisions\/11107"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11104"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11102"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11102"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11102"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}