{"id":11729,"date":"2026-09-14T12:02:21","date_gmt":"2026-09-14T10:02:21","guid":{"rendered":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/?p=11729"},"modified":"2026-09-14T12:16:15","modified_gmt":"2026-09-14T10:16:15","slug":"14-wrzesnia-1947-r-urodzil-sie-jerzy-popieluszko","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/2026\/09\/14\/14-wrzesnia-1947-r-urodzil-sie-jerzy-popieluszko\/","title":{"rendered":"14 wrze\u015bnia 1947 r. urodzi\u0142 si\u0119 Jerzy Popie\u0142uszko"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Jerzy Popie\u0142uszko urodzi\u0142 si\u0119 14 wrze\u015bnia 1947 roku w niewielkiej wiosce Okopy, po\u0142o\u017conej ko\u0142o Suchowoli, na terenie \u00f3wczesnego wojew\u00f3dztwa bia\u0142ostockiego. By\u0142 trzecim z pi\u0119ciorga dzieci Marianny i W\u0142adys\u0142awa Popie\u0142uszk\u00f3w, skromnych rolnik\u00f3w \u017cyj\u0105cych wed\u0142ug tradycyjnych warto\u015bci. W domu rodzinnym panowa\u0142a atmosfera g\u0142\u0119bokiej wiary, pracowito\u015bci i patriotyzmu, co odcisn\u0119\u0142o trwa\u0142e pi\u0119tno na jego charakterze. Ju\u017c jako dziecko Jerzy zami\u0142owanie do modlitwy, a tak\u017ce poczucie odpowiedzialno\u015bci za innych. Po uko\u0144czeniu szko\u0142y podstawowej rozpocz\u0105\u0142 nauk\u0119 w liceum w Suchowoli. By\u0142 wra\u017cliwy na literatur\u0119 i histori\u0119, ch\u0119tnie uczestniczy\u0142 w lekcjach religii, co dodatkowo umacnia\u0142o jego potrzeb\u0119 wst\u0105pienia do seminarium duchownego. W 1965 roku podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o rozpocz\u0119ciu nauki w Wy\u017cszym Metropolitalnym Seminarium Duchownym w Warszawie. Szczeg\u00f3lnym do\u015bwiadczeniem by\u0142y dla niego lata 1966\u20131968, kiedy odbywa\u0142 przymusow\u0105 s\u0142u\u017cb\u0119 wojskow\u0105 w jednostce dla kleryk\u00f3w w Bartoszycach. W\u0142adze Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej chcia\u0142y w ten spos\u00f3b z\u0142ama\u0107 przysz\u0142ych kap\u0142an\u00f3w i zmusi\u0107 ich do pos\u0142usze\u0144stwa wobec ideologii komunistycznej. Popie\u0142uszko prze\u017cy\u0142 w tym czasie liczne upokorzenia i szykany, lecz jego wiara nie os\u0142ab\u0142a, a po powrocie do seminarium kontynuowa\u0142 nauk\u0119 z jeszcze wi\u0119ksz\u0105 gorliwo\u015bci\u0105. \u015awi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie przyj\u0105\u0142 28 maja 1972 roku z r\u0105k kardyna\u0142a Stefana Wyszy\u0144skiego. Jako m\u0142ody kap\u0142an pracowa\u0142 w kilku parafiach \u2013 najpierw w Z\u0105bkach i Aninie, a nast\u0119pnie w warszawskich ko\u015bcio\u0142ach: Dzieci\u0105tka Jezus, \u015bw. Anny oraz \u015bw. Stanis\u0142awa Kostki. Od pocz\u0105tku zdobywa\u0142 zaufanie wiernych swoj\u0105 otwarto\u015bci\u0105, \u017cyczliwo\u015bci\u0105 i gotowo\u015bci\u0105 niesienia pomocy. Od 1978 roku by\u0142 zwi\u0105zany z Referatem Duszpasterstwa Zawodowego i Stanowego, gdzie szczeg\u00f3ln\u0105 trosk\u0105 otacza\u0142 \u015brodowisko medyczne. Mimo pogarszaj\u0105cego si\u0119 zdrowia, nigdy nie straci\u0142 energii w pos\u0142udze, a jako rezydent przy parafii na \u017boliborzu sta\u0142 si\u0119 przewodnikiem duchowym ludzi pracy i m\u0142odzie\u017cy.<\/p>

\u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d i walka z systemem<\/strong><\/p>

Wybuch fali strajk\u00f3w w sierpniu 1980 roku i powstanie \u201eSolidarno\u015bci\u201d okaza\u0142y si\u0119 dla ks. Popie\u0142uszki punktem zwrotnym. Wtedy zwi\u0105za\u0142 si\u0119 z robotnikami Huty Warszawa, staj\u0105c si\u0119 ich kapelanem. Odprawiane przez niego msze \u015bwi\u0119te gromadzi\u0142y tysi\u0105ce wiernych, nie tylko robotnik\u00f3w, ale tak\u017ce przedstawicieli r\u00f3\u017cnych \u015brodowisk, poszukuj\u0105cych nadziei i duchowego wsparcia. Jego kazania, oparte na Ewangelii i nauce spo\u0142ecznej Ko\u015bcio\u0142a, odwo\u0142ywa\u0142y si\u0119 do podstawowych warto\u015bci: prawdy, wolno\u015bci, solidarno\u015bci i sprawiedliwo\u015bci. By\u0142y one jasnym sprzeciwem wobec zak\u0142amania i przemocy systemu komunistycznego. Jednocze\u015bnie podkre\u015bla\u0142 potrzeb\u0119 unikania nienawi\u015bci i przemocy, przypominaj\u0105c, \u017ce chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 odpowiedzi\u0105 na z\u0142o jest dobro. Kazania ks. Popie\u0142uszki szybko sta\u0142y si\u0119 wa\u017cnym elementem \u017cycia spo\u0142ecznego. W czasie stanu wojennego, gdy wolno\u015b\u0107 s\u0142owa zosta\u0142a st\u0142umiona, jego g\u0142os dodawa\u0142 ludziom odwagi i umacnia\u0142 wiar\u0119 w sens walki z systemem. M\u00f3wi\u0142 o cierpieniach narodu, przywo\u0142ywa\u0142 postaw\u0119 i nauki Jana Paw\u0142a II, odwo\u0142ywa\u0142 si\u0119 do narodowych do\u015bwiadcze\u0144 i nadziei na odzyskanie prawdziwej wolno\u015bci.<\/p>

\u015amier\u0107 ks. Popie\u0142uszki<\/strong><\/p>

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Popie\u0142uszki by\u0142a stale monitorowana przez S\u0142u\u017cb\u0119 Bezpiecze\u0144stwa. Od pocz\u0105tku lat 80. w\u0142adze pr\u00f3bowa\u0142y go zastraszy\u0107 \u2013 wielokrotnie by\u0142 zatrzymywany, przes\u0142uchiwany, a w prasie pojawia\u0142y si\u0119 artyku\u0142y oczerniaj\u0105ce jego osob\u0119. W tej sytuacji Episkopat sugerowa\u0142 mu wyjazd na studia do Rzymu, aby chroni\u0107 go przed niebezpiecze\u0144stwem, jednak Popie\u0142uszko postanowi\u0142 pozosta\u0107 przy swoich wiernych. 19 pa\u017adziernika 1984 roku, po odprawieniu mszy w Bydgoszczy, zosta\u0142 uprowadzony przez funkcjonariuszy SB w czasie powrotu do Warszawy. Jego kierowcy, Waldemarowi Chrostowskiemu, uda\u0142o si\u0119 zbiec, lecz ksi\u0105dz zosta\u0142 bestialsko zamordowany \u2013 pobity, skr\u0119powany i wrzucony do Wis\u0142y w okolicach W\u0142oc\u0142awka. Cia\u0142o odnaleziono 30 pa\u017adziernika. Wiadomo\u015b\u0107 o zbrodni wywo\u0142a\u0142a olbrzymi wstrz\u0105s, staj\u0105c si\u0119 symbolem represji systemu wobec Ko\u015bcio\u0142a i spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego.<\/p>

\u015aledztwo i proces toru\u0144ski<\/strong><\/p>

Podj\u0119te \u015bledztwo doprowadzi\u0142o do postawienia zarzutu zab\u00f3jstwa Popie\u0142uszki czterem funkcjonariuszom IV Departamentu Ministerstwa Spraw Wewn\u0119trznych: Grzegorzowi Piotrowskiemu, Waldemarowi Chmielewskiemu, Leszkowi P\u0119kali oraz Adamowi Pietruszce. Ich proces rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w grudniu 1984 roku w Toruniu i by\u0142 szeroko obserwowany zar\u00f3wno w kraju, jak i za granic\u0105. Wyroki zapad\u0142y w lutym 1985 roku \u2013 Piotrowski i Pietruszka otrzymali po 25 lat wi\u0119zienia, pozostali ni\u017csze kary. Jednak wydawane w kolejnych amnestie doprowadzi\u0142y do ich przedterminowego zwolnienia. Do dzi\u015b pozostaje otwarte pytanie o udzia\u0142 w zbrodni najwy\u017cszych funkcjonariuszy MSW i w\u0142adz pa\u0144stwowych.<\/p>

Poch\u00f3wek, beatyfikacja i pami\u0119\u0107<\/strong><\/p>

Pogrzeb ks. Popie\u0142uszki 3 listopada 1984 roku zgromadzi\u0142 setki tysi\u0119cy ludzi i przerodzi\u0142 si\u0119 w manifestacj\u0119 przeciwko niesprawiedliwo\u015bci i przemocy. Jego gr\u00f3b przy ko\u015bciele \u015bw. Stanis\u0142awa Kostki w Warszawie szybko sta\u0142 si\u0119 miejscem pielgrzymek \u2013 14 czerwca 1987 roku modli\u0142 si\u0119 przy nim papie\u017c Jan Pawe\u0142 II. Jego przes\u0142anie \u201eZ\u0142o dobrem zwyci\u0119\u017caj\u201d sta\u0142o si\u0119 uniwersalnym mottem walki o prawd\u0119 i godno\u015b\u0107 cz\u0142owieka. W 1997 roku rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 jego proces beatyfikacyjny, zako\u0144czony 6 czerwca 2010 roku w Warszawie, gdy papie\u017c Benedykt XVI og\u0142osi\u0142 ks. Jerzego b\u0142ogos\u0142awionym.<\/p>

\u0179r\u00f3d\u0142o: wystaw czasowa \u201eJestem gotowy na wszystko\u201d dost\u0119pna w Muzeum \u201ePami\u0119\u0107 i To\u017csamo\u015b\u0107\u201d im. \u015bw. Jana Paw\u0142a II w Toruniu od 10 wrze\u015bnia do 11 listopada 2025 r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Fot. Huta Warszawa. Ks. Jerzy Popie\u0142uszko odprawia Msz\u0119 \u015aw. z okazji dnia hutnika, maj 1981 r. ipn.gov.pl<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kap\u0142an, duszpasterz ludzi pracy i kapelan \u201eSolidarno\u015bci\u201d. W czasie stanu wojennego odprawia\u0142 Msze za Ojczyzn\u0119, kt\u00f3re gromadzi\u0142y tysi\u0105ce wiernych i sta\u0142y si\u0119 wa\u017cnym miejscem sprzeciwu wobec komunistycznej w\u0142adzy.<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":11731,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[32],"tags":[],"class_list":["post-11729","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-edukacja"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11729","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11729"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11729\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11737,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11729\/revisions\/11737"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11731"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11729"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11729"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11729"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}