{"id":5259,"date":"2025-10-06T12:00:07","date_gmt":"2025-10-06T10:00:07","guid":{"rendered":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/?p=5259"},"modified":"2025-11-04T15:21:27","modified_gmt":"2025-11-04T14:21:27","slug":"nie-oddychaj-zbyt-glosno-nowa-wystawa-od-11-czerwca-w-muzeum-pamiec-i-tozsamosc-11-06-2025-31-10-2025","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/2025\/10\/06\/nie-oddychaj-zbyt-glosno-nowa-wystawa-od-11-czerwca-w-muzeum-pamiec-i-tozsamosc-11-06-2025-31-10-2025\/","title":{"rendered":"Do\u015bwiadczenia \u017byd\u00f3w ukrywanych przez Polak\u00f3w w okupowanej Polsce | 11.06 – 30.11.2025"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

\u00a0<\/p>

Od 11 czerwca do 30 listopada 2025 roku<\/strong> w Muzeum \u201ePami\u0119\u0107 i To\u017csamo\u015b\u0107\u201d prezentujemy now\u0105 wystaw\u0119 czasow\u0105 pt. \u201eNie oddychaj zbyt g\u0142o\u015bno\u201d<\/strong>. To opowie\u015b\u0107 o codzienno\u015bci, strachu i niewidzialnym istnieniu \u2014 o realiach \u017byd\u00f3w ukrywaj\u0105cych si\u0119 podczas II wojny \u015bwiatowej, widzianych przez pryzmat ciszy, niepewno\u015bci i codziennego ryzyka. Wystawa ukazuje tak\u017ce bohatersk\u0105 postaw\u0119 Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy z nara\u017ceniem w\u0142asnego \u017cycia i \u017cycia swoich rodzin udzielali pomocy ukrywaj\u0105cym si\u0119 \u017bydom. Ich odwaga, wsp\u00f3\u0142czucie i poczucie moralnego obowi\u0105zku stanowi\u0105 niezwyk\u0142e \u015bwiadectwo cz\u0142owiecze\u0144stwa w czasach pogardy oraz przypomnienie o sile dobra w obliczu z\u0142a.<\/p>

Centralnym elementem ekspozycji s\u0105\u00a0portrety\u00a0tych, kt\u00f3rzy musieli nauczy\u0107 si\u0119 niewidzialno\u015bci. Ich twarze staj\u0105 si\u0119 punktem wyj\u015bcia do zrozumienia sytuacji w jakiej si\u0119 znale\u017ali.<\/p>

„Wyobra\u017a sobie \u017cycie, w kt\u00f3rym nie wolno ci wyda\u0107 \u017cadnego d\u017awi\u0119ku. Gdzie ka\u017cdy oddech, ka\u017cdy szelest mo\u017ce oznacza\u0107 \u015bmiertelne niebezpiecze\u0144stwo\u201d.<\/i><\/h5><\/blockquote>

W przestrzeni wystawy znajduj\u0105 si\u0119 kryj\u00f3wki – wiernie odtworzone schronienia, w kt\u00f3rych \u017bydzi sp\u0119dzali dni, miesi\u0105ce, a czasami lata. W\u0105skie, duszne, cz\u0119sto pozbawione \u015bwiat\u0142a pozwalaj\u0105 odczu\u0107 trud ich codziennego bytowania.<\/p>

\u201eWyobra\u017a sobie, \u017ce pod twoim kuchennym sto\u0142em mieszka kto\u015b, kogo nie wolno us\u0142ysze\u0107. Kto\u015b, kto nie mo\u017ce si\u0119 odezwa\u0107, porusza\u0107, istnie\u0107. Kto\u015b, kto znika, \u017ceby prze\u017cy\u0107\u201d.<\/i><\/h5><\/blockquote>

Dope\u0142nieniem wystawy jest\u00a0film dokumentalny, kt\u00f3ry pokazuje z\u0142o\u017cony kontekst tamtych wydarze\u0144: relacje polsko-\u017cydowskie przed i w czasie wojny. \u00a0Napi\u0119cia, strach, ale te\u017c solidarno\u015b\u0107 i bezinteresowno\u015b\u0107 w dzia\u0142aniu. Sw\u00f3j g\u0142os nios\u0105 \u015bwiadkowie tamtych wydarze\u0144, zar\u00f3wno ocalali, jak i ci, kt\u00f3rzy zdecydowali si\u0119 pom\u00f3c.<\/p>

\u201eNie ma tu wielkich gest\u00f3w. Jest pranie suszone po cichu noc\u0105. S\u0105 dzieci, kt\u00f3re latami nie \u015bmia\u0142y si\u0119 g\u0142o\u015bno. Jest strach przed przypadkowym s\u0142owem lub odg\u0142osem.\u201d<\/i><\/h5><\/blockquote>

\u201eNie oddychaj zbyt g\u0142o\u015bno\u201d<\/strong> to wystawa, kt\u00f3ra nie tylko przypomina, ale te\u017c pyta. O granice ludzkiej wytrzyma\u0142o\u015bci, cen\u0119 przetrwania i to, co zostaje, gdy milkn\u0105 oddechy.<\/p>

W czasie okupacji niemieckiej na terenie Generalnego Gubernatorstwa obowi\u0105zywa\u0142o jedno z najbardziej brutalnych praw w Europie \u2013 kara \u015bmierci za pomoc \u017bydom, wprowadzona trzecim rozporz\u0105dzeniem z 15 pa\u017adziernika 1941 roku. Cho\u0107 podobne represje wyst\u0119powa\u0142y r\u00f3wnie\u017c w innych cz\u0119\u015bciach okupowanej Europy Wschodniej, takich jak Reichskommissariat Ukraina czy Ostland, to w\u0142a\u015bnie na ziemiach polskich wykonywano je najcz\u0119\u015bciej. Ten akt prawny nie tylko zniech\u0119ca\u0142 ludno\u015b\u0107 do udzielania wsparcia, ale r\u00f3wnie\u017c pog\u0142\u0119bi\u0142 izolacj\u0119 \u017byd\u00f3w oraz zwi\u0119kszy\u0142 ich zale\u017cno\u015b\u0107 od chwilowej \u0142aski lub milczenia otoczenia.<\/p>

\u017bydzi, pr\u00f3buj\u0105c przetrwa\u0107 Zag\u0142ad\u0119, ukrywali si\u0119 w r\u00f3\u017cnych miejscach \u2013 zar\u00f3wno w miastach, jak i na wsiach. Warunki wiejskie, z uwagi na g\u0119st\u0105 sie\u0107 spo\u0142ecznych powi\u0105za\u0144, brak anonimowo\u015bci, du\u017c\u0105 ciekawo\u015b\u0107 s\u0105siad\u00f3w i fizyczn\u0105 otwarto\u015b\u0107 przestrzeni (pola, lasy, gospodarstwa), cz\u0119sto by\u0142y bardziej niebezpieczne ni\u017c miejskie kryj\u00f3wki. Rzadko kiedy proces ukrywania si\u0119 mia\u0142 charakter statyczny. Zazwyczaj przybiera\u0142 on posta\u0107 dramatycznego w\u0119drowania: od jednej kryj\u00f3wki do drugiej, przerywanego okresami ukrywania si\u0119, pr\u00f3b\u0105 zdobycia po\u017cywienia, ob\u0142awami, zdradami oraz konieczno\u015bci\u0105 ci\u0105g\u0142ego czuwania. Codzienno\u015bci\u0105 by\u0142a niepewno\u015b\u0107, ucieczki, zmiana miejsca i to\u017csamo\u015bci \u2013 stan ci\u0105g\u0142ego zagro\u017cenia i egzystencjalnej tymczasowo\u015bci.<\/p>

\u00a0<\/strong><\/h5>
Informacje szczeg\u00f3\u0142owe\u00a0<\/strong><\/h5>
\"\ud83d\udcc5\"\u00a0Data:<\/strong> 11 czerwca – 30 listopada 2025 r. | W godzinach otwarcia Muzeum
\"\ud83c\udf9f\"\u00a0Bilety:<\/strong> 12,00 z\u0142 (normalne) | 8,00 z\u0142 (ulgowe) Bilety do nabycia w kasach Muzeum oraz w zak\u0142adce KUP BILET<\/a><\/h5>

\"\ud83d\udccd\" Miejsce: Muzeum \u201ePami\u0119\u0107 i To\u017csamo\u015b\u0107\u201d<\/p>

\ud83d\udcc4 Regulamin<\/a><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

NIE ODDYCHAJ ZBYT G\u0141O\u015aNO
<\/span><\/strong>Do\u015bwiadczenia \u017byd\u00f3w ukrywanych przez Polak\u00f3w w okupowanej Polsce<\/span><\/p>

Kuratorzy wystawy: <\/span><\/strong>dr Jan Wi\u015bniewski (MPiT), <\/span>dr Anna \u0141ukaszewska (MPiT)<\/span><\/p>

Projekt i wykonanie instalacji:<\/strong>\u00a0<\/span><\/p>

\"\"\"\"<\/p>

\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0Gestem<\/b> Mariusz Maciejewski<\/span><\/p>

Projekt graficzny: <\/span><\/strong>Studio P2<\/span><\/p>

Realizacja filmu: <\/span><\/strong>MBFX Miros\u0142aw Basaj<\/span><\/p>

Redakcja tekst\u00f3w: <\/span><\/strong>Katarzyna Cegielska (MPiT)<\/span><\/p>

Realizacja d\u017awi\u0119ku: <\/span><\/strong>DAYDREAM STUDIO SP. Z O.O.<\/span><\/p>

Patroni medialni:\u00a0<\/b><\/p>

\"\"<\/h5>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wystawa o codzienno\u015bci, strachu i niewidzialnym istnieniu. Przedstawia realia \u017byd\u00f3w ukrywaj\u0105cych si\u0119 podczas II wojny \u015bwiatowej, widziane przez pryzmat ciszy, niepewno\u015bci i codziennego ryzyka.<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":6706,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":true,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-5259","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wydarzenia"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5259","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5259"}],"version-history":[{"count":74,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5259\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6900,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5259\/revisions\/6900"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6706"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5259"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5259"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamiecitozsamosc.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5259"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}