Są historie, które nie powinny zostać zapomniane. Są też fotografie, które po latach pozwalają spojrzeć na historię oczami tych, którzy sami jej doświadczyli.
10 sierpnia w Muzeum „Pamięć i Tożsamość” im. św. Jana Pawła II w Toruniu odbył się wernisaż nowej wystawy czasowej „Przetrwać Strzebielinek. Życie więźniów stanu wojennego w oczach internowanych”. Ekspozycja przybliża codzienność działaczy solidarnościowych internowanych w Ośrodku Odosobnienia w Strzebielinku podczas stanu wojennego. To opowieść o życiu w warunkach zniewolenia, ale także o solidarności, wzajemnym wsparciu, wierze, nadziei i próbach zachowania choćby namiastki normalności.
Wystawa powstała w szczególnym czasie. Rok 2026 ogłoszono Rokiem Strzebielinkowców. W 45. rocznicę utworzenia Ośrodka Odosobnienia w Strzebielinku oddajemy hołd wszystkim internowanym – tym, którzy za wierność swoim wartościom, wolności i „Solidarności” zapłacili cenę izolacji i rozłąki z najbliższymi.
Trzon wystawy stanowi niemal 70 czarno-białych fotografii, wykonanych przez jednego z internowanych – Lecha Różańskiego. Zdjęcia, powstające w ukryciu przed strażnikami, dokumentują rzeczywistość Ośrodka Odosobnienia i pokazują ją z perspektywy samych więźniów. Szczególne miejsce na wystawie zajmuje wizerunek Madonny Strzebielińskiej oraz Strzebieliński Krzyż, wykonane przez internowanych w czasie osadzenia.
Uroczystego otwarcia wernisażu dokonał Dyrektor Muzeum „Pamięć i Tożsamość” Ojciec Jan Król CSsR, witając zgromadzonych gości i podkreślając wyjątkowe znaczenie prezentowanej wystawy.
Wśród gości wernisażu nie zabrakło byłych internowanych, dla których Strzebielinek jest nie tylko kartą historii, lecz przede wszystkim osobistym doświadczeniem. Spotkanie z bohaterami tamtych wydarzeń przypomniało nam, że historia nie jest jedynie zbiorem dat i faktów – tworzą ją przede wszystkim ludzie, ich wybory, odwaga i świadectwo.
Dziękujemy wszystkim Gościom za obecność, zainteresowanie i wspólne przeżywanie tej wyjątkowej chwili. Państwa obecność jest dla nas ważnym znakiem, że pamięć o internowanych wciąż jest żywa.
Szczególne wyrazy wdzięczności kierujemy do Kuratorów wystawy – Lecha Różańskiego i Eweliny Siemianowskiej, za wizję, zaangażowanie i pracę włożoną w jej powstanie. Dzięki Państwa wysiłkowi możemy dziś zobaczyć Strzebielinek nie tylko przez pryzmat historii, ale przede wszystkim oczami tych, którzy tę historię przeżyli.
Zapraszamy do odwiedzenia wystawy „Przetrwać Strzebielinek. Życie więźniów stanu wojennego w oczach internowanych”. Ekspozycja będzie dostępna w Muzeum „Pamięć i Tożsamość” do 7 października 2026 roku.
