Muzeum „Pamięć i Tożsamość” im. św. Jana Pawła II oraz Teatr Klasyki Polskiej zapraszają na spektakl „Powrotu posła”.
Julian Ursyn Niemcewicz umieścił akcję sztuki w średniozamożnym dworze ziemiańskim. Podczas jednej z przerw w obradach sejmowych do rodzinnego domu wraca młody poseł Walery. Zakochany w Teresie, przyjaciółce z dzieciństwa, z przerażeniem dowiaduje się, że dziewczyna ma zostać wydana za pana Szarmanckiego.
Miłosna intryga przeplatana jest z politycznymi dyskusjami, które tworzą równorzędny – obok romansowego – wątek dramatu. Trudno, żeby było inaczej, skoro jego autor aktywnie angażował się w życie publiczne swojej epoki. Był członkiem Stronnictwa Patriotycznego, wyznawcą legalizmu i współautorem (razem z Hugonem Kołłątajem) projektu Konstytucji 3 maja. „Powrót posła” wystawiono po raz pierwszy 15 stycznia 1791 r., a więc cztery miesiące przed obradami sejmu, który miał ją przyjąć. Utwór powstał zatem niejako przy okazji prac nad ustawą zasadniczą. Stanowił również swoiste przygotowanie gruntu pod jej ogłoszenie, popularyzację wartości, z jakich się zrodziła, przystępnego, atrakcyjnego wytłumaczenia jej założeń. Dziś nazwalibyśmy to działaniem o charakterze PR-owym, politycznym marketingiem.
„Było to zatem poświęcenie się piśmiennictwu nie po to, by błyszczeć w niem imieniem świetnem, pieścić się rozkoszą piękna, […] ale w celach, które wskazuje jedynie idea czysta i które jedynie powinny być treścią poezyj narodu upadłego” – powiedział o Janie Ursynie Niemcewiczu książę Adam Kazimierz Czartoryski. „Powrót posła” potwierdza te słowa, a zarazem nieco im przeczy. Chociaż bowiem autorowi przyświecał cel przede wszystkim dydaktyczny, nie odmówił sobie, i nam, pieszczot „rozkoszą piękna”. Wywołują one przyjemność podobną do tej, którą raczeni jesteśmy choćby w późniejszej o kilkadziesiąt lat twórczości Aleksandra Fredry.
Czas trwania: 1h 30′
Szczegółowe informacje:
📍 Audytorium Muzeum „Pamięć i Tożsamość” im. św. Jana Pawła II
📅 14.06.2026 (niedziela)
🕓 godz. 16:00
💰 Koszt biletu: normalny 60 zł | ulgowy 40 zł
Bilety dostępne w muzealnych kasach oraz online: Wybór miejsc
📞 Więcej informacji:
Tel. 56 642 38 01
(wtorek-sobota: 12:00-19:00, niedziela: 9:00-19:00)
