21 października 1831 r. skapitulowała twierdza Zamość – ostatni punkt oporu powstania listopadowego

Jesienią 1831 r. powstanie listopadowe chyliło się ku upadkowi. Po niepowodzeniach militarnych opór trwał już tylko w nielicznych punktach. Jednym z nich była twierdza Zamość, która stała się ostatnim ważnym miejscem obrony powstańców.

Załoga twierdzy liczyła blisko 4 tysiące żołnierzy. W jej skład wchodziły oddziały piechoty, saperzy oraz szwadron jazdy zwany „Krakusami”. W obronie uczestniczyli również ochotnicy Straży Bezpieczeństwa i żołnierze Legii podolsko-wołyńskiej. Dowództwo sprawował pułkownik Jan Krysiński. Twierdza była oblegana od lipca 1831 r. przez wojska rosyjskie dowodzone przez generała Kajsarowa.

Mimo długotrwałej obrony sytuacja załogi stawała się coraz trudniejsza. Modlin, drugi z ostatnich dużych punktów oporu, skapitulował już 9 października. Zamość wytrwał jeszcze kilkanaście dni, jednak wobec klęski powstania i braku perspektyw na odsiecz dalsza walka nie mogła zmienić losów kampanii. 21 października 1831 r. twierdza skapitulowała, a jej upadek uznaje się za symboliczny koniec powstania listopadowego.

Klęska powstania przyniosła Królestwu Polskiemu poważne konsekwencje. Władze rosyjskie ograniczyły jego autonomię, unieważniły uchwały powstańczego rządu, a wielu polskich żołnierzy wcielono do armii rosyjskiej.