A A A

11 listopada 1918 r. przeszedł do historii jako symboliczna data odzyskania przez Polskę niepodległości po 123 latach niewoli. Tego dnia, w związku z zakończeniem I wojny światowej i podpisaniem rozejmu w Compiègne, Józef Piłsudski objął naczelne dowództwo nad Wojskiem Polskim, przekazane mu przez Radę Regencyjną. Był to jeden z najważniejszych momentów na drodze do odbudowy suwerennego państwa polskiego.

Powrót Józefa Piłsudskiego do Warszawy 10 listopada 1918 r. spotkał się z ogromnym entuzjazmem społeczeństwa. Następnego dnia Rada Regencyjna przekazała mu władzę wojskową, a 14 listopada – władzę cywilną. Rozpoczął się proces tworzenia centralnych struktur odradzającego się państwa, które po ponad wieku zaborów ponownie pojawiło się na mapie Europy.

16 listopada, Józef Piłsudski pisał:

„Jako Wódz Naczelny Armii Polskiej, pragnę notyfikować rządom i narodom wojującym i neutralnym istnienie Państwa Polskiego Niepodległego, obejmującego wszystkie ziemie zjednoczonej Polski.”

 Odzyskanie niepodległości było rezultatem wieloletnich wysiłków kilku pokoleń Polaków, ich walki zbrojnej, działalności politycznej i dyplomatycznej. Istotną rolę odegrała również zmiana sytuacji międzynarodowej po zakończeniu I wojny światowej i upadek mocarstw zaborczych.

Droga do pełnej suwerenności nie zakończyła się jednak 11 listopada 1918 r. Przed odrodzoną Rzecząpospolitą stanęło zadanie ustalenia granic, odbudowy administracji, gospodarki i wojska oraz zjednoczenia ziem przez ponad sto lat pozostających pod panowaniem trzech różnych państw.

Dzień 11 listopada został ustanowiony oficjalnym Narodowym Świętem Niepodległości ustawą z kwietnia 1937 r. Data ta na trwałe stała się symbolem wolności, suwerenności i odrodzenia państwowości polskiej.

Józef Piłsudski. Fotografia portretowa. NAC